Blog
Internationaal werkbezoek aan CPIA La Spezia: inspirerende inzichten in samenwerking, lokale projecten en verbondenheid 12/01/2026
Van 6 tot 9 januari trokken Marleen Mast en Ariane Jacobs naar La Spezia voor een Erasmus+‑uitwisseling in het teken van jobshadowing. Drie dagen lang dompelden we ons onder in het Italiaanse volwassenenonderwijs. De ontvangst was warm, de projecten bruisend, en de inspiratie… overvloedig.
CPIA La Spezia: een school die leeft, ademt en verbindt
Bij het CPIA La Spezia werden we meteen ondergedompeld in een erg dynamische schoolcultuur. Wat ons van bij de start opviel, is hoe sterk ze inzetten op samenwerking — met vrijwilligers, lokale organisaties, andere scholen én de stad.
1. Vrijwilligers als versterking in de klas
CPIA werkt met een indrukwekkend netwerk van geëngageerde vrijwilligers — vaak oud‑leerkrachten. Zij ondersteunen cursisten die lessen gemist hebben of extra hulp nodig hebben.
De vrijwilligers worden op de school zelf opgeleid, krijgen intervisiemomenten en worden intensief betrokken bij het pedagogische beleid. De verbondenheid is opvallend.
2. Een diverse cursistenpopulatie in een stad vol kansen
La Spezia is in opmars: de haven, scheepsbouw en industrie trekken internationaal talent aan. Het gevolg? Een kleurrijke mix van cursisten die Italiaans leren als tweede taal en zo hun weg vinden op de arbeidsmarkt.
3. Een intake die niemand laat vallen
Elke week zijn er drie vaste intake‑momenten. Geïnteresseerden komen in groepjes van acht langs, beantwoorden vragen en doen een niveautest. Daarna worden ze meteen in een klas geplaatst — het hele jaar door kunnen cursisten instromen.
Het vraagt extra inspanning van de leerkrachten, maar dankzij hun sterk teamwerk en kleine schaal werkt het uitstekend. Wachtlijsten bestaan, maar blijven beperkt.
4. De stad tot leven brengen met QR‑codes
We mochten aansluiten bij een hybride overleg rond een stadsproject waarbij studenten een parcours in La Spezia ontwikkelen met QR‑codes. Zo zetten ze de stad op de kaart via erfgoed, verhalen en digitale content. Een prachtig voorbeeld van taalverwerving via echte contexten.
5. Digitale kracht: drie schermen en een digitale leeromgeving
We waren onder de indruk van de manier waarop sommige leerkrachten simultaan werken met drie schermen. Handboeken worden nauwelijks gebruikt — bijna alles gebeurt digitaal.
6. Verbondenheid als fundament
Wat CPIA uniek maakt, is de sterke sociale cohesie. Leerkrachten kennen alle cursisten persoonlijk, springen moeiteloos voor elkaar in en creëren een warme, familiale sfeer. Teamwork is hier geen slogan, maar realiteit.
7. Focus op doorstroom naar werk
De school organiseert jaarlijks een jobbeurs voor lokale werkgevers. Die is uitgegroeid van klein initiatief tot vaste waarde. Cursisten voelen zo heel concreet waarom taalverwerving belangrijk is — hun motivatie groeit zichtbaar.
Een bijzondere samenwerking: kinderopvang tijdens lessen
Een project dat ons diep raakte, is de samenwerking met een lokale vzw die kinderopvang aanbiedt voor cursisten tijdens de lessen. Een nood die vaak leeft, maar moeilijk bereikbaar was.
De opvang gebeurt in een lokaal vlakbij de school, zodat moeders niet voortdurend teruglopen.
Opgeleide begeleiders zorgen voor maximaal tien kinderen van 1 tot 6 jaar.
Moeders brengen enkel pampers, doekjes en water mee.
Tijdens elke sessie worden de noden van het kind geobserveerd. Indien nodig, wordt er doorverwezen naar gespecialiseerde hulpverlening.
Het is gratis, laagdrempelig en effectief — een schoolvoorbeeld van inclusie.
Een blik vanuit een technische en zeevaartschool
We bezochten ook het Technical Institute Giovanni Capellini, waar volwassenen ’s avonds opleidingen volgen in elektromechanica en engineering. Denk aan robots, simulatoren en high‑tech materiaal — lesomgevingen waar elke technische opleiding van droomt.
Extra inspiratie uit Massa Carrara, Poggibonsi en Siena
Onze uitwisseling bracht ons ook naar andere CPIA‑locaties en een landbouwtechnische school:
CPIA Massa Carrara (Aulla)
Creatieve, lokale projecten die Italiaans leren koppelen aan beeldkaarten, poëzie in de gevangenis of duurzaamheidsacties zoals zwerfvuilacties. Eenvoudig, verbindend en bijzonder krachtig.
Hier zagen we projecten die cursisten verbinden met hun omgeving:
krantenatelier met lokale en nationale pers
een gezamenlijke muurschildering met een lokale kunstenaar
Istituto “B. Ricasoli” in Siena
Een indrukwekkende landbouwschool waar leerlingen leren over wijnbouw, groenten, olijfolie, plantenkennis én gastronomie.
De school gebruikt haar volledige omgeving — akkers, serres, wijngaarden — als leerplek. Theorie en praktijk vloeien er naadloos samen.
Wat nemen wij mee naar Crescendo CVO?
Deze uitwisseling gaf ons inzichten die we willen koesteren én vertalen naar onze realiteit:
Blijvend inzetten op instroom en flexibiliteit.
Nog sterker samenwerken met lokale partners.
Digitale vaardigheden als basis voor alle cursisten.
Inclusie niet als bijzaak, maar als fundament.
Projectwerk dat vertrekt vanuit echte contexten en lokale noden.
Warmte en verbondenheid als krachtig pedagogisch instrument.
Het waren intensieve, rijke dagen vol nieuwe ideeën — en vooral: een bevestiging dat internationalisering ons blijft uitdagen en inspireren.